Psychopathie

Psychopathie is geen officiële term die nog wordt gebruikt binnen de psychiatrie. De term wordt door elkaar gebruikt met termen als anti-sociale persoonlijkheidsstoornis en sociopathie maar er zitten verschillen tussen. Met name de verschillen over o.a genetische aanleg, wel of geen betrokkenheid met criminele activiteiten, de mate van in staat zijn tot schuldgevoel/empathie en de mate van aanwezigheid van sociaal wenselijk gedrag.

Dr. Robert Hare, een Canadees psycholoog, ontwikkelde een betrouwbare test (de PCL-R) voor het vaststellen van psychopathie. Hij ziet psychopathie en de antisociale persoonlijkheidsstoornis als twee verschillende aandoeningen en pleit ervoor dat psychopathie als aparte diagnose wordt opgenomen in de DSM-V. Hare is ook van mening dat iedere psychopaat lijdt aan de antisociale persoonlijkheidsstoornis zoals beschreven in de DSM, maar dat niet iedere AsPS-lijder een psychopaat is. Bij een combinatie van de DSM-IV criteria van de antisociale persoonlijkheidsstoornis en de kenmerken volgens Hare, kan er van psychopathie gesproken worden. De test is betrouwbaar in het geval van gewelddadige en criminele psychopaten, maar kan niet worden toegepast op psychopaten die niet in een gevangenissysteem verblijven.

Dit laatste is belangrijk. Door de beeldvorming die is ontstaan in de media (films of krantenberichten) bestaat het idee dat psychopaten zware criminelen zijn of moordenaars die hun slachtoffers in stukjes hakken. Deze vorm van psychopathie is echter maar heel zeldzaam. De kans dat je een prosociale of functionele psychopaat tegenkomt in het dagelijks leven is veel groter dan gedacht. Dat komt omdat psychopathische karaktertrekken zoals welbespraaktheid, hoge verbale intelligentie, oppervlakkige charme en matige impulsiviteit goed kunnen verhullen dat ze pathologisch liegen, manipuleren en geen verantwoordelijkheid nemen voor hun daden. Het kunnen uitzonderlijk goede acteurs zijn, die je laten geloven dat ze het beste met je voor hebben.